Wat je nog niet wist over margarine

Twee weken geleden startte ik mijn zoektocht naar margarine. Ik ga onder andere op zoek naar wat margarine precies is, wat het verschil met boter is en wat nou uiteindelijk de beste keuze is. Is er wel een beste keuze? Wat je nog niet wist over margarine.

Wat je nog niet wist over margarine

gesponsord artikel

Inmiddels heb ik als aftrap (veel!) informatiefolders, wetenschappelijke rapporten en artikelen doorgenomen. En ik ben een aantal interessante weetjes tegengekomen.

Wist je dat we niet zonder vet kunnen? Dat margarine op basis van plantaardige oliën wordt gemaakt en dat als je olijfolie op een koele plaats laat liggen het een soort margarine wordt?

Wat je nog niet wist over margarine

Wat je nog niet wist over margarine

 

Te veel is niet goed, maar we hebben wel vetten nodig

Te veel van iets is nooit goed, zo is ook een teveel aan vet niet goed voor je. Maar je lichaam heeft bepaalde vetten wel nodig. Er wordt onderscheid gemaakt tussen goede vetten (onverzadigde vetten) en slechte vetten (verzadigde vetten). Plantaardige oliën, zoals zonnebloem-,koolzaad- en lijnzaadolie, welke worden gebruikt in o.a. margarine en halvarine bevatten van nature veel goede, onverzadigde vetten waaronder Omega 3 en Omega 6. Deze vetten zijn essentieel voor ons lichaam. We maken dit niet zelf aan, maar hebben het wel nodig.

 

Roomboter bederft sneller

Margarine is ontstaan doordat Napoleon opdracht gaf een product te ontwikkelen om zijn manschappen op krachten te laten komen. Roomboter zou te snel bederven en daarom was er behoefte aan een alternatief dat meegenomen kon worden op zee zonder te bederven.

 

Basis van margarine zijn plantaardige vetten

De basis van margarine is een mix van plantaardige oliën die worden verkregen uit zaden, noten en bonen. Om van margarine een smeerbare substantie te creëren worden plantaardige oliën gemengd met een kleine hoeveelheid hard vet.

 

Vega, vegan en lactose vrij

Wist je dat 100% plantaardige margarines/halvarines geen dierlijke vetten bevatten, en deze dus geschikt zijn voor een vegetarisch of veganistisch voedingspatroon? Deze specifieke producten zonder dierlijke ingrediënten bevatten ook geen melk of lactose, hierdoor  kunnen personen met een lactose intolerantie het ook eten.

 

Verzadigd vet, onverzadigd vet en transvetten?

In producten met vet zit zowel verzadigd als onverzadigd vet. Wat is het nou precies?

  • Verzadigde vetten zijn harde vetten welke niet goed zijn voor de gezondheid, zo is aangetoond dat ze het cholesterolgehalte van je bloed verhogen.
  • Onverzadigde vetten staan bekend om goede effecten op de gezondheid. Het vervangen van verzadigde vetten door onverzadigde vetten in de voeding helpt het bloedcholesterol te verlagen. Een aantal van de onverzadigde vetten hebben we nodig omdat je lichaam ze niet zelf kan aanmaken, terwijl je ze wel nodig hebt. Je moet deze vetten dus binnenkrijgen via je voeding.
  • Transvet valt ook onder de onverzadigde vetten. De structuur van transvet is minder flexibel, waardoor het lichaam het moeilijk(er) kan verwerken. Transvetten zijn dan ook slechter voor de gezondheid dan verzadigde vetten en verhogen het risico op hart- en vaatziekten.

Transvetten komen van nature in dierlijk vet voor (roomboter bevat 1,5g/100g). Plantaardige oliën bevatten van nature geen transvet. Vandaag de dag bevat 100% van de margarineproducten die je koopt in de Nederlandse (en Europese) supermarkt minder dan 0-0,7g/100g transvet.¹

Plantaardige vetten bevatten in de regel een hoger gehalte aan onverzadigd vet dan dierlijke vetten. Dierlijke vetten (waaronder roomboter) bevatten daarentegen juist meer verzadigd vet.

 

Als olijfolie afkoelt is het net margarine

Margarine komt onder andere voor in vloeibare vorm (flessen) en in een vaste vorm (kuipjes of pakjes). Welke vorm het product aanneemt, en of dit meer vast of vloeibaar is, heeft te maken met een aantal specifieke ingrediënten en de hoeveelheden die hiervan worden toegevoegd. Sommige oliën zijn bij kamertemperatuur hard (palmolie) en sommige vloeibaar (zonnebloemolie, olijfolie).

Olijfolie is dus een voorbeeld van vloeibaar vet. Wist je dat als je een fles olijfolie een koude nacht in de auto laat liggen er ook een soort margarine ontstaat? Doordat de olie afkoelt vormen er kristallen en wordt de structuur harder. Bij het maken van margarine gebeurd iets vergelijkbaars.

De komende weken ga ik verder met mijn onderzoek naar margarine. Ik ga een kijkje nemen in de fabriek, ga thuis zelf margarine proberen te maken en ga op zoek naar de verschillen tussen margarine en (room)boter. En welke boter of margarine is nou eigenlijk het beste voor mijn dochtertje?

¹Bron: NEVO Tabel

De zoektocht naar margarine is een samenwerking met Unilever, lees mijn disclaimer

———————————————-

TIP: Neem een kijkje in mijn winkeltje en bestel mijn handige maaltijdplanner en boodschappenplanner! Hier bestel je ook mijn kookboek Snelle klassiekers met een twist!

Wil je op de hoogte blijven? Volg Brenda Kookt op Facebook via Instagram (username @brendakookt) deel ik naast foto’s van mijn recepten ook persoonlijke updates en foodfoto’s. 

Kook je een recept van mijn blog? Laat het mij op social media weten met de hashtag #BRENDAKOOKT, dat vind ik super leuk om te zien!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

REACTIES

  1. André van Elmpt says

    Lieve Brenda

    Het is leuk dat je over zaken waar je geen verstand van hebt schrijft, maar als je het over Boter en Margarine hebt, luister dan niet naar de verhaaltjes van de grootste zwendel zaak op dit gebied.
    Roomboter fabrikanten zijn nog nooit wegens zwendel en gevaarlijk voor de gezondheid aangeklaagd terwijl margarine fabrikanten constant voor de rechter staan wegens het in gevaar brengen van de gezondheid en het vertellen van verhaaltjes.
    Neem eens een pakje roomboter en kijk wat daar aan ingrediënten in zit, doe nu het zelfde
    bij een pakje Margarine en vertel dan maar wat je
    het liefste op je broodje smeert.
    Lieve groetjes
    André

  2. Corrien says

    Hoi Brenda, wat een leuke zoektocht!
    Ik zou heel graag willen weten waardoor margarine wel gebruikt kan worden voor het bakken van een eitje en bijvoorbeeld blue band goede start of dieetmargarine niet. Bij deze laatste 2 is het ei niet los te krijgen uit de pan.

  3. Sineke says

    Als je gesponsord wordt door Unilever dan weet ik de uitkomst wel van je “onderzoek” net zoiets als met de pangafilets !! Jammer

    • Brenda Kookt says

      Hoi Sineke, ik kan me voorstellen dat je het zo ziet, maar toch heb je het mis. Het fijne aan deze samenwerking is dat ik alle ruimte krijg om zelf onderzoek te doen naar Margarine, vetten en alles wat daarbij hoort. Omdat ik hier zelf nog zo weinig over weet (of wist) vind ik het juist interessant. Het is geen wedstrijdje tussen margarine en boter in dit geval, dat zal in mijn volgende artikelen ook naar voren komen.

  4. Elske says

    Hoi Brenda,

    Ik begreep je zoektocht en belangstelling voor margarine al niet helemaal. Tijdens mijn studie als voedingsdeskundige werd het voor mij vrij snel duidelijk. Alleen al kijkende naar de bereidingswijze en samenstelling van margarine kies ik toch liever voor iets wat dichter bij de natuur staat. Daar hoefde ik niet een hele zoektocht voor op te starten ;-)

    Bij het maken van onderstaande vergelijking verlies je voor mij ook alle geloofwaardigheid.

    ” Als olijfolie afkoelt is het net margarine”

    Alsof een natuurlijk product bij stolling ineens een chemische samenstelling krijgt?

    Het zou correct zijn als je je bij je zoektocht ook ging verdiepen in de gewijzigde opvattingen over bijvoorbeeld roomboter. Dan zou je ook recente onderzoeken tegenkomen die juist aantonen dat dierlijke transvetzuren de laatste jaren ten onrechte op het strafbankje zijn geplaatst.

    Maar onderaan je blog zie ik de verklaring. Een onderzoek naar margarine in samenwerking met Unilever is natuurlijk verre van onafhankelijk.

    Ik raad je sterk aan om vooral breder informatie te verzamelen en ook onderzoeken te gaan bestuderen op bijvoorbeeld Pubmed die niet gesponsord zijn door een “grote belanghebbende” Dit zou je geloofwaardigheid meer ten goede komen.

    Vriendelijke groet,

    Elske

    • Brenda Kookt says

      Hi Elske, bedankt voor je interesse en tip m.b.t. pubmed. Deze neem ik zeker mee. De ‘zoektocht’ ben ik niet gestart met de intentie om margarine toe te juichen en geen roomboter meer te eten. Wel ben ik geïnteresseerd in wat het nou precies is, hoe het wordt gemaakt, wat is het verschil met roomboter? Is een van de twee wel beter? Daarbij verlies ik wat lekker is niet uit het oog, want ik hou van lekker eten.

  5. Elisa says

    Ik ben benieuwd naar je zoektocht, maar mij krijg je niet meer van de roomboter af :-)

    • Brenda Kookt says

      Lief, en dat is ook niet mijn doel. Ik zeg ook geen nee tegen een broodje kaas of hagelslag met echte roomboter. Maar wil wel weten wat het is. En waarom ik het aan mijn kind geef.

  6. Piet van Veghel says

    Het hele verhaal van verzadigde en onverzadigde vetten eigenlijk alleen maar onzin, gebaseerd op de Seven Country Study, waarin Ancel Keys zijn eigen verzamelde gegevens vervalste om de vleesconsumptie omlaag te krijgen. Hij meende dat de consumptie ervan tot vleselijke lusten zou leiden. De fa. Procter & Gamble (van de BECEL o.a.) omarmde de studie om er hun halvarine’s en margarine’s door te kunnen slijten. Ze gingen de Amerikaanse -en overkoepelende Hartstichtingen sponseren en de rest is geschiedenis. Later gingen producenten van cholesterolverlagers nog betere zaken doen doordat cholesterol inmiddels de naam gekregen had nog erger dan een kankerverwekkende stof. Cholesterol is echter een lichaamseigen stof noodzakelijk voor de vorming van nieuwe cellen. Baby’s zitten er daarom vol mee. Ook de hersenen is een en al cholesterol. Nog maar kort geleden heeft het Amerikaanse ministerie van gezondheid verklaard dat het cholesterol uit de voeding geen schade voor de gezondheid oplevert. HDL en LDL of transvetten; het is allemaal even onschadelijk. Het enige vet waarvoor wellicht gewaarschuwd zou mogen worden is oxidatief vet; Vet wat lang blootgestaan heeft aan zuurstof en keihard geworden is. Het lichaam heeft daar wel eens wat moeite mee. Het is de reden dat geraspte Parmezaanse kaas voortaan zuurstofvrij verpakt is. Een goede tip: Kijk is wat andere culturen, volken, door de eeuwen heen gegeten hebben en waarmee men heel oud kon worden. Onze welvaartziektes worden hoofdzakelijk veroorzaakt doordat we TE VAAK TE WEINIG eten. Ons niet meer verzadigen maar zijn gaan eten zoals deskundigen zeggen dat goed voor ons zou zijn. De wereldwijd falende maatregelen en het toenemend aantal mensen met gewichtsproblemen, zijn een bewijs dat deze richtlijnen, ook van onze Gezondheidsraad [!] niet deugen.